ATS nedir, kariyer.net CV'ni nasıl okur

Bir ilana başvurduğunda CV'ni ilk okuyan çoğu zaman bir insan değildir. Başvuru takip sistemi (İngilizcesiyle applicant tracking system, kısaca ATS) dosyanı alır, içindeki metni çıkarır ve alanlara böler. İK uzmanının önüne senin tasarladığın sayfa değil, bu yazılımın oluşturduğu kayıt gelir. Bu yüzden CV'nin ilk sınavı güzel görünmek değil, okunabilmektir. İyi haber şu: okunabilirlik ölçülebilir ve düzeltmek çoğu zaman yarım saatini alır.

Yazılım CV'ni nasıl parçalara ayırır

Sıra neredeyse her üründe aynıdır. Önce dosyadaki metin katmanı çıkarılır. Sonra bu metin, yukarıdan aşağı tek bir akışmış gibi okunur. Ardından bölüm başlıkları aranır: Deneyim, Eğitim, Yetenekler, Diller. Son adımda her başlığın altındaki satırlar alanlara yerleştirilir. Ad soyad, e-posta, telefon, şehir, şirket, unvan ve tarih aralığı ayrı ayrı kaydedilir.

Alanlar dolunca İK ekibi listeyi unvana, şehre ya da bir anahtar kelimeye göre süzer ve yüz başvurudan yirmisini böyle ayırır. kariyer.net, SuccessFactors ve Workday farklı ürünler. Güncel sürümler sütunları, eş anlamlı başlıkları ve kısaltmaları giderek daha iyi tanıyor, ama her şirket güncel sürümü kullanmıyor. Puanlamamız bu yüzden en geniş uyumu hedefler: okuma sırası tek akış olsun, başlıklar tanıdık olsun. Bir alan boş kalırsa o filtrenin sonucunda sen yoksun, çünkü yazılım o bilgiyi CV'nde bulamamıştır. İşin sinsi yanı şu: hiçbir hata mesajı almazsın. Başvurun kaydedilir, ekranda her şey yolunda görünür ve sen yalnızca dönüş beklemeye devam edersin.

Metin katmanı yoksa hiçbir alan okunmaz

Bir PDF metni iki biçimde taşıyabilir: gerçek karakterler olarak ya da karakterlerin resmi olarak. Taranmış belgeler, telefonla çekilip PDF'e dönüştürülen sayfalar ve bazı tasarım araçlarının eğriye çevirdiği yazılar ikinci gruba girer. Gözle bakınca fark anlaşılmaz, çünkü ekranda ikisi de yazı gibi görünür.

Kurallarımızda dosyadan 200 karakterden az metin çıkarsa belge görüntü sayılır ve diğer ölçütlere hiç geçilmez. Kendi dosyanı denemek için PDF'i aç ve bir paragrafı fareyle seçmeye çalış. Seçemiyorsan o sayfa bir resimdir. Yazılım, adını okuyamadığı bir adayı hiçbir aramada göstermez.

Word dosyalarında bu sorunla neredeyse hiç karşılaşılmaz. Dosya biçimi konusunda ilan ne istiyorsa onu gönder; seçim sana kalmışsa metin katmanı sağlam bir PDF tercih et. PDF hem düzeni korur hem de doğru üretildiğinde makinenin okuyabileceği bir belge olarak kalır.

İki sütun okuma sırasını bozabilir

Sütunlar, tablolar ve metin kutuları sayfada düzgün durur ama bazı ayrıştırıcılarda birbirine karışır. Güncel ayrıştırıcılar sütunları çoğu zaman ayırır; eski ya da basit bir ayrıştırıcı ise sayfayı soldan sağa satır satır okur, iki sütun aynı satırda birleşir ve hiçbir alana oturmayan cümleler ortaya çıkar. Unvanın yanına sağa hizalanmış tarih ve şehir bu sorunu yaratmaz.

• Önce: Solda "Yetenekler" listesi, sağda "İş deneyimi" var. Çıkan metin "Excel Kıdemli Satış Uzmanı SQL Anadolu Bölgesi" gibi satırlardan oluşuyor, unvan alanı boş kalıyor.
• Sonra: Tek sütun, yukarıdan aşağı Özet, İş deneyimi, Eğitim, Yetenekler. Her satır kendi başlığının altında kalıyor; unvan unvan alanına, araç adları yetenekler alanına düşüyor.

Tablolar için de aynısı geçerli. Tarihleri hizalamak için kurduğun görünmez tablo, ayrıştırıcı için görünmez değildir; kenarlığının olmaması onu metin akışının dışına çıkarmaz. Üst bilgi ve alt bilgi alanlarına yazılan iletişim bilgileri de benzer bir risk taşır, çünkü bazı ayrıştırıcılar bu alanları hiç okumaz. Telefonunu ve e-postanı sayfanın gövdesinde, adının hemen altında tut.

Başlıklar tanıdık olmalı

Bölümler kelime eşleştirmeyle bulunur. "Mesleki deneyim", "Work History" ya da "Liderlik ve aktiviteler" gibi yerleşik adlar tanınır; "Yolculuğum", "Süper güçlerim" ya da "Ben kimim" gibi yaratıcı başlıkların altındaki içerik hiçbir bölüme atanmaz, en iyi ihtimalle serbest metin olarak kalır. Deneyimin kayıtta görünmeyince yazılım da seni sıfır yıl deneyimli sayar.

Türkçe ya da İngilizce standart başlıklar kullan ve ikisini aynı belgede karıştırma. Türkçe bir CV'de "Deneyim" ile "Skills" yan yana durursa hem ayrıştırıcı hem de okuyan kişi takılır. Yurt dışına başvuracaksan aynı dosyayı iki dile bölmek yerine ayrı bir İngilizce CV hazırla.

Bölümlerin sırası da alışılmış olsun. Varsayılan akış şöyledir: özet, iş deneyimi, eğitim, yetenekler, yabancı diller, sertifikalar ve projeler. Yeni mezunsan eğitim öne geçer, gerisi aynı kalır. İçi boş bir bölümü başlığıyla birlikte bırakmak ise yalnızca yer kaplar.

ATS'yi geçmek tek başına yetmez

Yazılımı geçmek seni listeye sokar, ama işe aldırmaz. Bu yüzden puanı iki ayrı parça halinde veriyoruz. ATS puanı makinenin neyi okuyabildiğini, İK puanı ise bir insanın ilk bakışta ne düşündüğünü ölçer; toplam CV puanı da ikisinin ortalamasıdır. Tek sütuna geçmek ilkini, maddelerine sonuç ve rakam eklemek ikincisini yükseltir.

İşleri de bu sırayla ele al. Önce dosyanın okunabildiğinden emin ol, çünkü okunamayan bir belgede içeriği ne kadar iyileştirdiğinin bir önemi yok. Okunabilirliği bir kez çözdün mü kalıcıdır; içerik ise her başvuruda biraz değişir.

CV'ni bir ayrıştırıcının gözünden görmek istersen ücretsiz ATS kontrolü dosyanı okur ve ayrıştırılmış halini olduğu gibi gösterir.